Sześć ćwiczeń i jeden próg
Test sprawności fizycznej kandydata do Straży Granicznej składa się z sześciu ćwiczeń, a pozytywny wynik daje suma ocen co najmniej 15 punktów (§ 30 ust. 4 rozporządzenia MSWiA z 17 stycznia 2025 r., Dz.U. 2025 poz. 78). Zakres, sposób przeprowadzania i oceniania określa załącznik nr 7 do tego rozporządzenia.
Ćwiczenia wykonuje się w kolejności z tabeli norm (zał. nr 7 pkt I.3):
- uginanie i prostowanie ramion w podporze leżąc przodem (pompki),
- bieg po kopercie,
- skok w dal z miejsca obunóż,
- skrętoskłony w czasie jednej minuty,
- skłon w przód,
- bieg na 1000 m (mężczyźni) albo 600 m (kobiety).
Test odbywa się w hali sportowej, a bieg na 1000 m i 600 m może być na bieżni stadionu. Ćwiczysz w stroju sportowym, a przed startem robisz kilkuminutową rozgrzewkę (zał. nr 7 pkt I.1, I.2 i I.5).
Jak liczy się punkty
Każde ćwiczenie oceniasz w skali: bardzo dobra - 5, dobra - 4, dostateczna - 3. Wynik słabszy niż norma na ocenę dostateczną wpisuje się do karty jako 0 (zał. nr 8). Maksymalna suma z sześciu ćwiczeń to 30.
Test zaliczasz, gdy suma wynosi co najmniej 15 (§ 30 ust. 4). To ważne: nie musisz zaliczyć każdego ćwiczenia. Pięć ocen dostatecznych i jedno zero to dokładnie 15 punktów - test zaliczony. To samo da np. 5 + 5 + 5 + 0 + 0 + 0.
Suma ocen nie trafia wprost do rankingu. Przelicza się ją na punkty postępowania (zał. nr 7 pkt III):
| Suma ocen | 15 | 16-18 | 19-21 | 22-24 | 25-27 | 28-30 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Punkty postępowania | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Test sprawności daje więc najwyżej 6 z 46 punktów całego postępowania (zał. nr 4). Szerzej o rankingu: punktacja i lista kandydatów.
Normy dla mężczyzn
Grupy wiekowe są dwie: do 30 lat i od 31 lat. Wartości w kolejności bdb (5) / db (4) / dst (3):
| Ćwiczenie | do 30 lat | od 31 lat |
|---|---|---|
| Pompki (powtórzenia) | 35 / 30 / 25 | 31 / 26 / 21 |
| Bieg po kopercie (s) | 25,0 / 25,8 / 26,4 | 26,1 / 26,9 / 27,5 |
| Skok w dal z miejsca (cm) | 235 / 215 / 195 | 225 / 205 / 185 |
| Skrętoskłony w 1 minutę | 43 / 40 / 36 | 40 / 37 / 33 |
| Bieg 1000 m (zapis z tabeli, „minuty") | 4,10 / 4,25 / 4,40 | 4,20 / 4,35 / 4,50 |
Skłon w przód, mężczyźni do 30 lat: bdb - oprzeć się całymi dłońmi o podłoże; db - dotknąć podłoża palcami obu rąk; dst - dotknąć palcami obu rąk palców stóp. Od 31 lat: bdb - palcami dotknąć podłoża; db - palcami dotknąć palców stóp; dst - chwycić oburącz kostki. Każdą pozycję trzeba utrzymać 3 sekundy.
Normy dla kobiet
| Ćwiczenie | do 30 lat | od 31 lat |
|---|---|---|
| Pompki (powtórzenia) | 20 / 18 / 14 | 18 / 16 / 12 |
| Bieg po kopercie (s) | 26,4 / 27,1 / 27,8 | 27,1 / 27,8 / 28,5 |
| Skok w dal z miejsca (cm) | 190 / 175 / 160 | 180 / 165 / 150 |
| Skrętoskłony w 1 minutę | 41 / 38 / 34 | 39 / 36 / 32 |
| Bieg 600 m (zapis z tabeli, „minuty") | 2,35 / 2,50 / 3,00 | 2,40 / 2,55 / 3,05 |
Skłon w przód, kobiety do 30 lat: bdb - dotknąć głową kolan; db - oprzeć się całymi dłońmi o podłoże; dst - dotknąć podłoża palcami obu rąk. Od 31 lat: bdb - całe dłonie na podłożu; db - palce na podłożu; dst - palcami dotknąć palców stóp. Pozycję utrzymujesz 3 sekundy.
Uwaga do biegów: tabela zapisuje czasy jako „4,10" czy „2,35" w kolumnie „minuty". Najczęściej czyta się to jako minuty i sekundy, ale rozporządzenie tego wprost nie rozstrzyga. Podajemy zapis z tabeli bez przeliczania; przed testem warto dopytać komisję, jak liczy czas.
Jak wykonuje się poszczególne ćwiczenia
Pompki. Z podporu leżąc przodem uginasz ramiona tak, by barki, łopatki i łokcie znalazły się w jednej płaszczyźnie, tułów prosty, i wracasz do wyprostu. Podłoża dotykasz tylko palcami stóp i dłońmi, bez przerw na odpoczynek. Liczą się tylko poprawne cykle (zał. nr 7 pkt II.1).
Bieg po kopercie. Prostokąt 3 x 5 m (300 x 500 cm), pięć chorągiewek o wysokości 150 cm: w narożnikach i na przecięciu przekątnych. Start wysoki, trasa A - B - C - D - B - E - A, pokonywana trzy razy. Chorągiewki A, C, D i E omijasz lewym barkiem, B - prawym. Przewrócenie chorągiewki oznacza powtórkę, drugie przewrócenie - niezaliczenie ćwiczenia. Czas mierzy się co do 0,1 s (pkt II.2).
Skok w dal z miejsca. Stajesz 50 cm od materaca, wymach rąk, odbicie obunóż. Masz trzy próby, liczy się najdłuższa, mierzona od miejsca odbicia do najbliższego punktu kontaktu ciała z materacem (pkt II.3). Jeśli przy lądowaniu podeprzesz się ręką z tyłu, pomiar wypadnie w miejscu dłoni.
Skrętoskłony. Leżenie tyłem, dłonie splecione na karku, nogi ugięte, stopy oparte o dolny szczebel drabinki. Unosisz tułów ze skrętem i dotykasz łokciem przeciwnego kolana, wracasz do dotknięcia łopatkami podłoża, potem na drugą stronę. Cykl to wzniesienie, dotknięcie kolana i powrót (pkt II.4).
Skłon w przód. Postawa na baczność, nogi proste w kolanach, stopy na podłożu. Skłon ruchem ciągłym do maksymalnej głębokości i utrzymanie pozycji 3 sekundy (pkt II.5).
Bieg 1000 m / 600 m. Komendy „na miejsca", „gotów", start wysoki, sygnał startu. Czas mierzy się z dokładnością do 1 sekundy (pkt II.6).
Przed testem: zaświadczenie i próba
Bez zaświadczenia lekarskiego nie wystartujesz. Musi potwierdzać brak przeciwwskazań do udziału w teście i być wystawione nie wcześniej niż 30 dni przed testem (§ 29 ust. 3, § 30 ust. 1). Zaświadczenie dołącza się do karty sprawności i karty kwalifikacyjnej (§ 30 ust. 5).
Termin testu wyznacza się dopiero po pozytywnym badaniu psychologicznym (§ 29 ust. 1). Wcześniej odbywa się próbny test, co najmniej 7 dni przed właściwym. Udział jest nieobowiązkowy (§ 29 ust. 2 i 4), ale to jedyna okazja, żeby sprawdzić kopertę i skrętoskłony na tej samej hali i przed tymi samymi instruktorami. Przy teście może być obecny ratownik; jeśli go nie ma, przełożony zapewnia łączność z najbliższą jednostką ratownictwa (§ 30 ust. 2 i 3).
Jeśli test się nie uda, w ciągu 7 dni możesz złożyć pisemną prośbę o ponowne podejście w tym samym postępowaniu. Przełożony może się zgodzić najwyżej raz (§ 31). Bez tej zgody czeka cię 6 miesięcy przerwy przed nowym postępowaniem (§ 41 ust. 1 pkt 1).
Przykładowy plan liczenia
Policz swoje wyniki według tabeli przed treningiem. Przykład: mężczyzna w wieku 28 lat robi 31 pompek (db - 4), kopertę biega w 26,0 s (dst - 3, bo 25,8 to próg na dobrą), skacze 220 cm (db - 4), robi 37 skrętoskłonów (dst - 3), w skłonie dotyka podłoża palcami (db - 4), a 1000 m biegnie w czasie mieszczącym się w normie na dostateczną (3). Suma: 4 + 3 + 4 + 3 + 4 + 3 = 21, czyli test zaliczony i 3 punkty postępowania. Dwa ćwiczenia podniesione o jedną ocenę dają sumę 23 i 4 punkty.
Na czym się przewracają
Pompki „na ilość". Do wyniku liczą się tylko cykle z łokciami i barkami w jednej płaszczyźnie i prostym tułowiem. Trzydzieści szybkich, płytkich pompek może dać mniej niż dwadzieścia pięć poprawnych.
Koperta bez rozpoznania trasy. Sześć odcinków na okrążenie, trzy okrążenia i zmiana barku przy chorągiewce B. Drugie przewrócenie chorągiewki oznacza niezaliczenie ćwiczenia, czyli ocenę 0.
Zła grupa wiekowa w planie. Tabele mają tylko dwie grupy: do 30 lat i od 31 lat. Kto ma 30 lat, trenuje pod surowszą normę.
Myślenie „wszystko albo nic". Próg to suma 15. Jeżeli jedno ćwiczenie jest twoją słabą stroną, opłaca się dociągnąć pozostałe do ocen dobrych, zamiast walczyć o dostateczną z najsłabszego.
Normy i opisy ćwiczeń są też w bazie pytań o nabór. Kolejność wszystkich etapów opisujemy w artykule jak zostać funkcjonariuszem SG.